Sơn La đặt mục tiêu thu hút doanh nghiệp Nhật Bản vào các lĩnh vực lợi thế

Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam vừa tổ chức Diễn đàn xúc tiến đầu tư Nhật Bản và 4 tỉnh phía Bắc, gồm Sơn La, Tuyên Quang, Lào Cai và Điện Biên.

Với Sơn La, diễn đàn không chỉ là dịp giới thiệu tiềm năng địa phương mà còn mở ra cơ hội tìm kiếm các đối tác Nhật Bản cho những lĩnh vực tỉnh đang ưu tiên phát triển.

Từ lợi thế địa phương đến bài toán thu hút đầu tư

Phát biểu tại diễn đàn, Chủ tịch tỉnh Sơn La Nguyễn Đình Việt cho biết, đây là cơ hội để địa phương giới thiệu những tiềm năng, lợi thế, định hướng phát triển và nhu cầu hợp tác, đồng thời lắng nghe các đối tác Nhật Bản về những lĩnh vực hai bên có thể cùng quan tâm, đầu tư và tạo ra giá trị mới.

Sơn La có thế mạnh về nông, lâm nghiệp, tài nguyên rừng, du lịch sinh thái - văn hóa và phát triển kinh tế xanh. Địa phương cũng sở hữu tiềm năng lớn về năng lượng, trong đó bên cạnh thủy điện đã hình thành các hệ thống điện mặt trời mái nhà và điện sinh khối.

Tuy nhiên, để những lợi thế này chuyển hóa thành các dự án đầu tư có giá trị gia tăng cao, bài toán đặt ra với Sơn La không chỉ là tìm kiếm nhà đầu tư mà còn phải hình thành được những chuỗi giá trị đủ sức cạnh tranh, từ vùng nguyên liệu, sản xuất, chế biến đến logistics và thị trường.

Đây cũng là lý do Sơn La xác định không chỉ tìm kiếm nhà đầu tư cho từng dự án riêng lẻ, mà hướng tới xây dựng quan hệ hợp tác dài hạn với các đối tác Nhật Bản, trong đó hiệu quả kinh tế cần được đặt song hành với bảo vệ môi trường, gìn giữ bản sắc văn hóa và nâng cao đời sống người dân.

Ưu tiên những lĩnh vực có khả năng tạo chuỗi giá trị

Tại diễn đàn, Sơn La đề xuất 4 nhóm lĩnh vực trọng tâm có thể thúc đẩy hợp tác với doanh nghiệp Nhật Bản.

Trước hết là đầu tư vào logistics, hạ tầng khu công nghiệp, hạ tầng số và năng lượng theo quy hoạch. Đây được xem là những lĩnh vực có vai trò nền tảng trong việc nâng cao năng lực kết nối, giảm chi phí logistics và tạo điều kiện để các sản phẩm của Sơn La tiếp cận những thị trường lớn hơn.

Tiếp đó là phát triển vùng nguyên liệu và chế biến sâu các sản phẩm nông nghiệp có thế mạnh như cà phê, chè, hoa quả; sản xuất phân bón hữu cơ và các giải pháp bảo quản nông sản sau thu hoạch.

Với du lịch, Sơn La mong muốn tăng cường hợp tác theo hướng du lịch xanh, du lịch cộng đồng, đồng thời đẩy mạnh đào tạo nhân lực và tiếng Nhật, tạo nền tảng cho hoạt động giao lưu, hợp tác giữa địa phương với các đối tác Nhật Bản.

Một hướng đi khác được tỉnh nhấn mạnh là hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã nâng cao tiêu chuẩn chất lượng, hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc và từng bước kết nối sản phẩm Sơn La với thị trường Nhật Bản.

Hạ tầng, nhân lực và tiêu chuẩn vẫn là những “nút thắt”

Từ góc nhìn của cộng đồng doanh nghiệp Nhật Bản, tiềm năng của các tỉnh phía Bắc là đáng kể, nhưng để thu hút đầu tư hiệu quả, địa phương cần tiếp tục giải quyết những vấn đề mang tính nền tảng.

Các doanh nghiệp Nhật Bản tại diễn đàn đề cập đến yêu cầu hạ tầng giao thông, logistics để rút ngắn thời gian vận chuyển hàng hóa; tăng khả năng chống chịu trước rủi ro thiên tai; bảo đảm nguồn nhân lực tại chỗ; đồng thời tiếp tục cải thiện thủ tục hành chính và quy trình đầu tư.

Đây cũng là những vấn đề có ý nghĩa trực tiếp đối với Sơn La, nhất là khi tỉnh định hướng thu hút đầu tư vào các ngành sản xuất, chế biến và logistics gắn với vùng nguyên liệu.

Nếu giải quyết tốt các điểm nghẽn về hạ tầng, nhân lực, tiêu chuẩn sản phẩm và thủ tục đầu tư, lợi thế về nông nghiệp, du lịch và kinh tế xanh của Sơn La sẽ có thêm điều kiện để kết nối với chuỗi giá trị của các doanh nghiệp Nhật Bản.

Sơn La muốn hợp tác thực chất, lâu dài

Tại diễn đàn, Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La Nguyễn Đình Việt khẳng định, tỉnh tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh theo hướng công khai, minh bạch, an toàn và bình đẳng; chủ động cung cấp thông tin, hỗ trợ khảo sát địa điểm, kết nối vùng nguyên liệu, đào tạo lao động và giải quyết thủ tục hành chính theo đúng quy định.

Tỉnh Sơn La đề nghị Đại sứ quán Nhật Bản, Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA), các hiệp hội và doanh nghiệp Nhật Bản phối hợp tổ chức các đoàn khảo sát thực tế tại vùng nguyên liệu, trung tâm logistics, khu, cụm công nghiệp và các địa điểm có tiềm năng triển khai dự án.

Cách tiếp cận này cho thấy Sơn La đang hướng hoạt động xúc tiến đầu tư theo hướng cụ thể hóa nhu cầu của nhà đầu tư thay vì dừng ở việc giới thiệu tiềm năng. Từ một diễn đàn kết nối, tỉnh kỳ vọng có thể chuyển hóa các trao đổi thành những chương trình, dự án cụ thể và bền vững.

Về phía Nhật Bản, Đại sứ Ito Naoki cho biết, 4 tỉnh Sơn La, Tuyên Quang, Lào Cai và Điện Biên đều thể hiện quyết tâm cao trong xây dựng mô hình phát triển và coi thu hút đầu tư từ doanh nghiệp Nhật Bản là một trọng tâm.

Nhật Bản cũng kỳ vọng diễn đàn sẽ mở ra những quan hệ đối tác mới, góp phần thúc đẩy phát triển khu vực và làm sâu sắc hơn quan hệ kinh tế Việt Nam - Nhật Bản.

Trong bối cảnh đó, với Sơn La, cơ hội từ dòng vốn Nhật Bản sẽ không chỉ nằm ở số lượng dự án được thu hút mà quan trọng hơn là khả năng hình thành những chuỗi hợp tác có chiều sâu, giúp nâng giá trị nông sản, phát triển hạ tầng, mở rộng thị trường và tạo việc làm bền vững.

Đây cũng là hướng đi để những lợi thế sẵn có của Sơn La từng bước được chuyển hóa thành năng lực cạnh tranh mới, tạo thêm động lực cho kinh tế địa phương trong giai đoạn phát triển tiếp theo.