Xuân Hòa (Phú Thọ): Nhiều quyết định xử lý được ban hành, công trình trên đất lâm nghiệp vẫn tồn tại

Đất rừng là "lá phổi xanh" cần được bảo vệ

Rừng giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc bảo vệ môi trường sinh thái, điều hòa khí hậu, giữ nước, chống xói mòn và hạn chế nguy cơ sạt lở đất. Đối với những khu vực có địa hình đồi dốc như xã Ngọc Thanh trước đây (nay thuộc phường Xuân Hòa, tỉnh Phú Thọ), thảm thực vật rừng còn góp phần duy trì độ ổn định của địa hình, bảo vệ các tuyến đường dân sinh, hồ đập và nguồn nước tự nhiên.

Chính vì vậy, pháp luật đất đai và lâm nghiệp quy định rất chặt chẽ việc quản lý, sử dụng đất rừng. Mọi hành vi tự ý san gạt, thay đổi hiện trạng hoặc chuyển mục đích sử dụng đất rừng khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép đều có nguy cơ tác động tiêu cực đến môi trường, phá vỡ quy hoạch và làm ảnh hưởng đến lợi ích chung của cộng đồng.

Đáng chú ý, ngay trong các báo cáo của cơ quan chuyên môn thành phố Phúc Yên trước đây cũng đã chỉ ra trường hợp cụ thể, đó là việc san gạt, hạ cốt nền tạo mặt bằng trên khu đất của bà Nguyễn Thị Vân Anh (Vân Anh) làm biến dạng địa hình tự nhiên, gây mất ổn định kết cấu đất. Cơ quan chức năng nhận định khi có mưa lớn, sự phân tầng giữa lớp đất cũ và đất mới có thể dẫn đến hiện tượng trôi trượt, sạt lở xuống tuyến đường dân sinh giáp hồ Trại Trâu.

Hàng loạt quyết định xử lý vi phạm đã được ban hành

Theo hồ sơ mà phóng viên tiếp cận được, ngày 27/9/2021, UBND thành phố Phúc Yên đã ban hành Quyết định số 2503/QĐ-XPVPHC xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai đối với bà Vân Anh.

Cơ quan chức năng xác định bà Vân Anh đã thực hiện hành vi chuyển mục đích sử dụng 810,03m² đất rừng sản xuất là rừng trồng sang đất phi nông nghiệp khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép. Trên diện tích này đã xây dựng nhiều hạng mục như nhà cấp 4, tường kè, bờ kè, rãnh thoát nước, bậc lên xuống, đường dạo, bể nước...

Với hành vi trên, bà Vân Anh bị xử phạt số tiền 12,5 triệu đồng và buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm trong thời hạn 20 ngày kể từ ngày nhận quyết định.

Tuy nhiên, theo Thông báo số 297/TB-UBND ngày 22/11/2021 của UBND thành phố Phúc Yên, dù đã nộp tiền phạt, nhưng bà Vân Anh chưa thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả theo yêu cầu.

Tiếp đó, nhiều văn bản, báo cáo và quyết định tiếp tục được các cơ quan chức năng ban hành nhằm đôn đốc, yêu cầu chấp hành quyết định xử lý vi phạm. Đáng chú ý, Báo cáo số 28/BC-TNMT ngày 10/3/2022 của Phòng Tài nguyên và Môi trường thành phố Phúc Yên xác định bà Vân Anh là người trực tiếp thực hiện hành vi tự ý chuyển mục đích sử dụng đất rừng sản xuất sang mục đích khác không được cơ quan có thẩm quyền cho phép.

Báo cáo cũng nêu việc san gạt, hạ cốt nền, tạo mặt bằng nhiều cấp đã làm biến dạng địa hình tự nhiên, ảnh hưởng đến kết cấu đất, tiềm ẩn nguy cơ sạt lở xuống tuyến đường dân sinh giáp hồ Trại Trâu.

Sau đó, ngày 19/4/2022, UBND thành phố Phúc Yên ban hành Quyết định số 1071/QĐ-CCXP về việc cưỡng chế buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả đối với bà Vân Anh. Nội dung yêu cầu tháo dỡ các hạng mục công trình đã xây dựng trái phép như nhà cấp 4, tường xây, bờ kè đá, bậc lên xuống, đường dạo, sân, bể nước... và khôi phục hiện trạng ban đầu của đất.

Từ năm 2022 đến năm 2023, UBND thành phố Phúc Yên cùng các phòng, ban chuyên môn tiếp tục nhiều lần ban hành văn bản đôn đốc thực hiện việc tháo dỡ các công trình vi phạm.

Hiện trạng năm 2026 còn nhiều công trình tồn tại

Biên bản kiểm tra ngày 9/6/2023 ghi nhận bà Vân Anh đã thực hiện tháo dỡ một số hạng mục như hai nhà cấp 4 với tổng diện tích 41,86m², một phần tường kè đá và hàng rào tôn; đồng thời trồng cây thông để phủ xanh khu đất.

Tuy nhiên, theo ghi nhận thực tế của phóng viên Báo Công lý ngày 10/6/2026, tại khu đất vẫn xuất hiện nhiều hạng mục công trình như nhà kiên cố, khu sân vườn, hệ thống đường bê tông chạy gần như quanh lô đất và nhiều đoạn kè đá hộc tại các vị trí khác nhau.

Dư luận đặt câu hỏi, sau gần 5 năm kể từ thời điểm phát hiện vi phạm và sau nhiều lần đôn đốc, cưỡng chế, liệu các quyết định xử lý đã được thực hiện đến đâu? Hiện trạng khu đất có còn phù hợp với mục đích sử dụng đất rừng hay không? Trách nhiệm quản lý, giám sát thuộc về những cơ quan, đơn vị nào?

Người dân mong xử lý dứt điểm để bảo vệ tài nguyên rừng

Trao đổi với phóng viên, một người dân sinh sống gần khu vực Đồng Chằm cho biết: "Rừng không chỉ là tài sản của riêng ai mà còn là tài sản chung của cộng đồng. Nếu đất rừng bị san gạt, xây dựng công trình mà không được xử lý dứt điểm thì sẽ tạo tiền lệ không tốt trong công tác quản lý và bảo vệ rừng."

Một người dân khác bày tỏ: "Người dân mong muốn các cơ quan chức năng thực hiện nghiêm các quyết định đã ban hành. Đất rừng cần được trả lại đúng hiện trạng, bởi đây là khu vực có ý nghĩa đối với môi trường sinh thái và cảnh quan của địa phương."

Nhiều vấn đề cần được cơ quan chức năng giải đáp

Trước những phản ánh của người dân và các nội dung ghi nhận thực tế, phóng viên Báo Công lý đã liên hệ với chính quyền địa phương và Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú Thọ để xác minh hiện trạng khu đất, đồng thời làm rõ việc chấp hành các quyết định xử lý vi phạm hành chính đã được ban hành. Bên cạnh đó, cũng đề nghị các cơ quan có thẩm quyền cung cấp thông tin về kết quả thực hiện các quyết định xử lý vi phạm liên quan đến vụ việc.

Từ thực tế nêu trên, dư luận cũng đặt ra yêu cầu tăng cường hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ đất lâm nghiệp và tài nguyên rừng; đồng thời làm rõ trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị liên quan trong việc kiểm tra, giám sát và tổ chức thực hiện các quyết định xử lý vi phạm đã được ban hành.

Trong bối cảnh tài nguyên rừng ngày càng có vai trò tối quan trọng đối với môi trường sinh thái và phát triển bền vững, việc quản lý chặt chẽ quỹ đất lâm nghiệp là yêu cầu cần được thực hiện nghiêm túc nhằm bảo đảm tính thượng tôn pháp luật và hiệu quả quản lý nhà nước đối với nguồn tài nguyên này.

Báo Công lý sẽ tiếp tục tìm hiểu và thông tin đến bạn đọc.

Trương Hiếu - Thu Trang