Phát hiện đường dây hóa đơn khống trong kinh doanh xăng dầu

Thanh tra Chính phủ vừa công bố kết luận thanh tra chuyên đề diện rộng về hoạt động kinh doanh xăng dầu, qua đó phát hiện nhiều sai phạm liên quan đến hóa đơn, chứng từ, nguồn gốc hàng hóa và dòng tiền giao dịch tại một số doanh nghiệp.

Đáng chú ý, nhiều vụ việc được xác định có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự, trong đó nổi bật là hoạt động sử dụng hóa đơn của các doanh nghiệp không hoạt động thực tế để hợp thức hóa giao dịch mua bán xăng dầu với giá trị lớn.

Hàng nghìn hóa đơn từ doanh nghiệp không hoạt động thực tế

Theo kết luận thanh tra, từ tháng 1/2024 đến tháng 6/2026, Công ty TNHH Kinh doanh thương mại xăng dầu Thanh Bình đã sử dụng gần 4.700 hóa đơn giá trị gia tăng của 12 công ty không hoạt động tại địa chỉ đăng ký, thể hiện việc mua khoảng 2,6 tỷ lít xăng dầu, trị giá 42.600 tỷ đồng.

Số hóa đơn này được sử dụng để hợp thức hóa lượng xăng dầu bán ra khoảng 2,8 tỷ lít, trị giá 46.000 tỷ đồng, thông qua hơn 19.800 hóa đơn xuất cho 112 khách hàng và khách lẻ.

Đáng chú ý, 12 doanh nghiệp xuất hóa đơn đều không có giấy xác nhận đủ điều kiện kinh doanh xăng dầu. Một số người đại diện theo pháp luật chỉ được thuê đứng tên, nhận lương hàng tháng; thậm chí có trường hợp bị giả mạo thông tin căn cước công dân để thành lập doanh nghiệp mà không hay biết.

Thanh tra Chính phủ còn phát hiện dòng tiền gần 48.100 tỷ đồng Công ty Thanh Bình chuyển thanh toán tiền mua xăng dầu được luân chuyển qua nhiều tầng tài khoản. Doanh nghiệp sử dụng 15 tài khoản ngân hàng chuyển tiền đến 23 tài khoản của 12 công ty nói trên. Tiền sau đó tiếp tục qua 3 tài khoản thuộc 2 công ty trung gian, trước khi chuyển về 26 tài khoản cá nhân của ông Nguyễn Ngọc Sơn, Giám đốc Công ty Thanh Bình.

Từ các tài khoản cá nhân, ông Sơn tiếp tục chuyển khoảng 13.000 tỷ đồng cho 114 tổ chức, trong đó có 11.200 tỷ đồng được chuyển trở lại Công ty Thanh Bình. Ngoài ra, ông Sơn còn chuyển khoảng 37.880 tỷ đồng tới 1.285 cá nhân thông qua khoảng 1.800 tài khoản ngân hàng.

Kiểm tra chứng từ giao nhận hàng hóa, cơ quan thanh tra phát hiện tình trạng một phiếu SMO (lệnh xuất kho, đặt hàng trực tuyến) được sử dụng cho nhiều lô hàng khác nhau. Thậm chí, có phiếu đã bị hủy do không nhận hàng nhưng vẫn được sử dụng để báo cáo, chứng minh nguồn gốc xăng dầu.

Từ những dấu hiệu trên, Thanh tra Chính phủ xác định vụ việc có dấu hiệu mua bán xăng dầu không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc; sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp và vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng theo Điều 221 Bộ luật Hình sự.

Phát hiện bất thường tại P.A.S và doanh nghiệp xăng dầu Tây Nam

Một vụ việc khác được phát hiện tại Công ty TNHH Đầu tư P.A.S và 4 đơn vị trực thuộc. Trong khoảng thời gian từ tháng 7 đến tháng 10/2024, các đơn vị này đã sử dụng gần 4.200 hóa đơn giá trị gia tăng đầu vào của 8 công ty không hoạt động thực tế, thể hiện giao dịch mua khoảng 150 triệu lít xăng dầu, trị giá 3.300 tỷ đồng.

Số hóa đơn trên được sử dụng để hợp thức hóa lượng xăng dầu bán ra khoảng 142 triệu lít, trị giá 2.200 tỷ đồng, thông qua khoảng 2.000 hóa đơn.

Mở rộng kiểm tra, cơ quan thanh tra phát hiện 8 công ty xuất hóa đơn cho P.A.S còn sử dụng 3.800 hóa đơn đầu vào khác, thể hiện giao dịch mua xăng dầu từ 17 doanh nghiệp với tổng giá trị khoảng 3.300 tỷ đồng.

Đáng chú ý, cả 25 doanh nghiệp trong chuỗi hóa đơn này đều không hoạt động tại địa chỉ đăng ký. Một số người đại diện theo pháp luật được xác định là người làm thuê, nhận lương hàng tháng hoặc bị mất, giả mạo căn cước công dân và không biết về hoạt động của doanh nghiệp.

Dòng tiền thanh toán cũng có nhiều bất thường. Sau khi nhận tiền từ P.A.S và các đơn vị trực thuộc, các doanh nghiệp xuất hóa đơn tiếp tục chuyển tiền cho 22 cá nhân hoặc rút tiền mặt, với tổng số tiền bước đầu xác định khoảng 2.200 tỷ đồng. Trong đó, bà Phùng Thị Mỹ Duyên, kế toán Công ty P.A.S chi nhánh TP. Hồ Chí Minh, đã nhận 356 tỷ đồng vào một tài khoản cá nhân.

Thanh tra Chính phủ xác định vụ việc có dấu hiệu mua bán xăng dầu không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc, sử dụng hóa đơn không hợp pháp và vi phạm quy định về kế toán.

Ngoài hai nhóm doanh nghiệp trên, kết luận thanh tra còn chỉ ra bất thường tại Công ty TNHH Xăng dầu Tây Nam S.W.P. Từ tháng 1/2025 đến ngày 30/6/2026, doanh nghiệp xuất hóa đơn bán khoảng 93 triệu lít xăng dầu, trị giá 1.650 tỷ đồng và đã thu tiền khách hàng. Tuy nhiên, đến thời điểm 30/6/2026, công ty vẫn chưa giao 57,6 triệu lít trong số hàng hóa đã xuất hóa đơn.

Trong khi đó, kiểm tra thực tế tại hai kho thuê, đoàn thanh tra chỉ ghi nhận lượng dầu tồn kho khoảng 15.670 lít. Từ kết quả này, Thanh tra Chính phủ nhận định có dấu hiệu xuất hóa đơn, kê khai giao dịch mua bán xăng dầu trong khi giao dịch thực tế không có thật một phần hoặc toàn bộ.

Trên cơ sở những vi phạm và dấu hiệu vi phạm được phát hiện, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ Công an chỉ đạo Cơ quan Cảnh sát điều tra tiếp nhận hồ sơ, tài liệu, xem xét và giải quyết kiến nghị khởi tố đối với các hành vi có dấu hiệu tội phạm được nêu trong kết luận thanh tra.

Cơ quan Cảnh sát điều tra được đề nghị thông báo kết quả xử lý để Thanh tra Chính phủ theo dõi, tổng hợp.